News Reporter
શીખ ધર્મમાં ગુરુ નાનક જયંતિનું વિશેષ મહત્વ છે. આ દિવસને પ્રથમ શીખ ગુરુ, ગુરુ નાનક દેવજીની જન્મજયંતિ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે. શીખ ધર્મના સ્થાપક ગુરુ નાનક દેવજીનો જન્મ કારતક મહિનાની પૂર્ણિમાના દિવસે પાકિસ્તાનમાં તલવંડી નામના સ્થળે થયો હતો, જે હવે નાનકાના સાહિબ તરીકે ઓળખાય છે.
ગુરુ નાનક જયંતિ ક્યારે છે?
ગુરુ નાનક દેવજીનો જન્મદિવસ માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં શ્રદ્ધા, ભક્તિ અને ઉત્સાહ સાથે ઉજવવામાં આવે છે. તેમના ઉપદેશો દ્વારા, ગુરુ નાનક દેવજીએ સમાનતા, પ્રેમ, સત્ય અને સેવાનો સંદેશ ફેલાવ્યો. વૈદિક કેલેન્ડર મુજબ, આ વર્ષે કાર્તિક પૂર્ણિમા 5 નવેમ્બર, 2025 બુધવારના રોજ આવે છે.
ગુરુ નાનક જયંતિ, અથવા ગુરુપર્વ, આ દિવસે ઉજવવામાં આવશે. આ દિવસે ગુરુદ્વારાઓમાં ખાસ દિવાન, કીર્તન, લંગર અને સવારના શોભાયાત્રાનું આયોજન કરવામાં આવે છે.
તેમને બાળપણથી જ આધ્યાત્મિકતા તરફ ઝુકાવ હતો.
ગુરુ નાનક દેવજીને બાળપણથી જ આધ્યાત્મિકતા અને ભગવાન પ્રત્યેની ભક્તિ તરફ ઝુકાવ હતો. તેમને દુન્યવી બાબતોમાં રસ નહોતો, પરંતુ હંમેશા લોકોને મદદ કરવા અને સત્યના માર્ગ પર ચાલવા માટે પ્રેરણા આપતા હતા. તેમણે પાછળથી શીખ ધર્મનો પાયો નાખ્યો અને “એક ઓમકાર સતનામ” નો સંદેશ આપ્યો, જેનો અર્થ થાય છે “ભગવાન એક છે અને તે સત્ય છે.”
ગુરુ નાનક દેવજી કેવી રીતે શીખોના પ્રથમ ગુરુ બન્યા.
એવું કહેવાય છે કે ગુરુ નાનક દેવજી બાળપણથી જ શાંત અને ચિંતનશીલ વ્યક્તિ હતા. જ્યારે તેમના મિત્રો રમતમાં વ્યસ્ત હતા, ત્યારે તેઓ ધ્યાન અને આધ્યાત્મિક અભ્યાસમાં વ્યસ્ત રહેતા હતા. આ ધાર્મિક વલણ તેમના માતાપિતાને ચિંતિત કરતું હતું. જ્યારે તેમને બાળપણમાં શિક્ષણ માટે ગુરુકુળ મોકલવામાં આવ્યા હતા.
ત્યારે તેમના ગહન પ્રશ્નોએ ગુરુને પણ અવાચક બનાવી દીધા હતા. જ્યારે તેમને શિક્ષણ માટે મૌલવી કુતુબુદ્દીન પાસે મોકલવામાં આવ્યા હતા, ત્યારે પણ કોઈ તેમની જિજ્ઞાસાનો જવાબ આપી શક્યું નહીં. બધા માનતા હતા કે ભગવાને પોતે તેમને જ્ઞાન આપવા માટે આ પૃથ્વી પર મોકલ્યા છે.પાછળથી ગુરુ નાનક દેવજી ઘર છોડીને ભારત, અફઘાનિસ્તાન, પર્શિયા અને આરબ વિશ્વમાં પ્રવાસ કર્યો. તેઓ જ્યાં પણ ગયા, તેમણે પ્રેમ, સમાનતા અને ભગવાન પ્રત્યેની ભક્તિનો સંદેશ ફેલાવ્યો. તેમણે કબીરની નિર્ગુણ ઉપાસનાનો પંજાબમાં પ્રચાર કર્યો અને સમાજમાં એકતાનો સંદેશ ફેલાવ્યો. આ જ કારણ છે કે તેમને શીખોના પ્રથમ ગુરુ તરીકે પૂજનીય માનવામાં આવતા હતા.
ગુરુ પર્વ કેવી રીતે ઉજવવામાં આવે છે?
ગુરુ નાનક જયંતીને ગુરુ પર્વ અને પ્રકાશ ઉત્સવ તરીકે ખૂબ જ શ્રદ્ધા અને ભવ્યતાથી ઉજવવામાં આવે છે. આ તહેવાર માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં જ્યાં શીખ સમુદાય રહે છે ત્યાં ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવે છે. આ પવિત્ર દિવસે, ભક્તો ખાસ ધાર્મિક વિધિઓ અને આધ્યાત્મિક પ્રવૃત્તિઓમાં ભાગ લે છે. મોટાભાગના લોકો ગુરુદ્વારાઓની મુલાકાત લે છે. આ દિવસે, ભક્તો ગુરુ નાનક દેવજીના ઉપદેશોને યાદ કરે છે અને સેવા અને ભક્તિમાં વ્યસ્ત રહે છે.
ઘણી જગ્યાએ કીર્તનનું આયોજન કરવામાં આવે છે.
ગુરુ નાનક જયંતીએ ઘણી જગ્યાએ કીર્તનનું આયોજન કરવામાં આવે છે. ભક્તો મોટી સંખ્યામાં ભાગ લે છે અને ગુરુ ગ્રંથ સાહિબજીને માથા પર રાખીને શોભાયાત્રા કાઢે છે. સમગ્ર રૂટ પર ગુરબાની પાઠ અને ભજન-કીર્તન થાય છે.
